Krzesło laboratoryjne czy taboret? Dobierz siedzisko do blatu

Krzesło laboratoryjne może mieć wygodne siedzisko i solidną podstawę, a i tak być złym wyborem, jeśli nie pasuje do wysokości blatu. Przy stołach laboratoryjnych, ladach i stanowiskach montażowych pracuje się wyżej niż przy zwykłym biurku. Zwykłe krzesło nie da wtedy rady, a zbyt wysokie bez podnóżka sprawi, że nogi będą wisieć w powietrzu przez całą zmianę. Podpowiadamy, jak w kilka minut zmierzyć stanowisko, kiedy wybrać niski taboret, a kiedy wysokie krzesło z podnóżkiem, i na co jeszcze zwrócić uwagę, zanim złożysz zamówienie.

Wysokość blatu zmienia wszystko

Stanowisko laboratoryjne lub warsztatowe może być przygotowane do pracy stojącej, siedzącej albo naprzemiennej. Dlatego nie należy dobierać krzesła wyłącznie na podstawie nazwy pomieszczenia. Liczą się wysokość miejsca wykonywania czynności, budowa użytkownika oraz przestrzeń na nogi. Przy wysokim stole przeznaczonym do pracy stojącej potrzebne może być podwyższone siedzisko, ale tylko wtedy, gdy konstrukcja stanowiska pozwala bezpiecznie pracować na siedząco.

Znaczenie ma również rodzaj zadania. Lekkie czynności manualne wykonuje się zwykle w pobliżu wysokości łokci, natomiast praca precyzyjna może wymagać wyższego położenia przedmiotu. Trzeba też uwzględnić urządzenia stojące na blacie. Obsługa aparatury umieszczonej kilkanaście centymetrów nad stołem wymaga innego ustawienia niż pisanie bezpośrednio na jego powierzchni.

Jak zmierzyć i obliczyć wysokość siedziska?

Nie istnieje jedna różnica wysokości między blatem a siedziskiem odpowiednia dla wszystkich. Bezpieczniejszym punktem wyjścia jest dopasowanie pozycji do użytkownika, a następnie sprawdzenie jej przy rzeczywistym zadaniu. Poniższa metoda pomaga wstępnie wyznaczyć potrzebną wysokość, ale nie zastępuje przymiarki.

1. Zmierz stanowisko. Zapisz odległość od podłogi do górnej powierzchni blatu oraz do jego najniższego elementu od spodu. Uwzględnij szuflady, belki i wyposażenie ograniczające miejsce na uda.
2. Ustal rzeczywistą wysokość pracy. Sprawdź, czy dłonie pracują na blacie, czy wyżej, na urządzeniu lub obrabianym przedmiocie.
3. Zmierz położenie łokcia względem siedziska. Usiądź z podpartymi plecami, rozluźnij barki i zegnij łokcie mniej więcej pod kątem prostym. Zmierz pionową odległość od obciążonego siedziska do łokcia.
4. Wyznacz ustawienie początkowe. Jeśli zadanie ma być wykonywane na wysokości łokci, odejmij zmierzoną odległość od wysokości powierzchni pracy. Następnie skoryguj ustawienie podczas wykonywania czynności.
5. Sprawdź całą pozycję. Barki powinny pozostać rozluźnione, stopy podparte, a uda i kolana nie mogą być blokowane przez konstrukcję stołu. Zakres regulacji krzesła powinien pozwalać na dalsze dopasowanie, również innym użytkownikom.

Metoda opiera się na zaleceniach dopasowywania siedziska do zadania, utrzymywania rozluźnionych barków oraz zapewnienia miejsca na nogi i podparcia stóp.

Przykład obliczeniowy: powierzchnia pracy znajduje się na wysokości 90 cm, a łokieć użytkownika w opisanej pozycji jest 25 cm nad siedziskiem. Początkowe ustawienie wynosi więc 90 - 25 = 65 cm. To wynik dla przyjętych pomiarów, nie uniwersalne zalecenie dla każdego blatu o wysokości 90 cm.

Kiedy podnóżek jest potrzebny, a kiedy wystarczy niski taboret?

Podparcie stóp jest potrzebne zawsze, gdy po prawidłowym ustawieniu siedziska stopy nie opierają się stabilnie na podłodze. Nie należy obniżać krzesła wyłącznie po to, żeby dosięgnąć podłoża, jeśli wymusza to unoszenie barków przy pracy. Rozwiązaniem może być odpowiednio ustawiona obręcz lub stabilny podnóżek o właściwej wysokości. 

Niski taboret można rozważyć przy niższym stanowisku i krótkich czynnościach, jeżeli pozwala zachować wygodną pozycję oraz oprzeć stopy. Przy dłuższej pracy siedzącej warto wybrać krzesło z regulowanym oparciem. Samo dopasowanie wysokości nie zastępuje podparcia pleców ani możliwości zmiany pozycji.

Do porównania konstrukcji warto wykorzystać LAB Stool Ring Base oraz LAB BP RB. Pierwszy jest taboretem z podnóżkiem, natomiast drugi zapewnia również regulowane oparcie. W dokumentacji konkretnego wariantu należy sprawdzić zakres wysokości oraz dostępne wyposażenie podstawy. 

W zestawieniu zakupowym można uwzględnić także HALCON, ERIZO i LAB Stool. Porównuj jednak konfiguracje i wymiary, a nie tylko zdjęcia lub określenie „laboratoryjny”.

Podnóżek pierścieniowy czy regulowana obręcz?

To nie muszą być dwa różne rozwiązania. Podnóżek pierścieniowy opisuje kształt, a regulowana obręcz - możliwość zmiany jego położenia. Pierścień może więc jednocześnie być regulowanym podnóżkiem. Przykładem jest konstrukcja stosowana w LAB BP RB, w której producent przewiduje regulację wysokości podpórki na nogi.

Ważniejsze od nazwy jest to, czy użytkownik może wygodnie oprzeć stopy bez nadmiernego podwijania nóg. Jeżeli obręcz nie daje odpowiedniego podparcia, warto rozważyć osobny podnóżek z większą powierzchnią. Nie traktuj też pierścienia jako stopnia do wspinania się na krzesło - wytyczne ergonomiczne dla laboratoriów zalecają unikanie takiego użycia. 

Kółka czy stopki na PCV, żywicę i płytki?

Wybór podstawy powinien wynikać zarówno z rodzaju podłogi, jak i wykonywanego zadania. Stopki warto rozważyć tam, gdzie priorytetem jest nieruchoma pozycja podczas pracy. Kółka ułatwiają przemieszczanie krzesła, ale niekontrolowany odjazd przy siadaniu lub wykonywaniu czynności jest niepożądany.

Do twardych podłóg stosuje się odpowiednio dobrane kółka z miękką powierzchnią toczną. Producent Bimos wskazuje takie rozwiązanie między innymi do kamienia i PCV. W przypadku posadzki żywicznej lub płytek poproś dostawcę o potwierdzenie zgodności konkretnego zestawu z nawierzchnią, zamiast zakładać, że każde „gumowane” kółko będzie właściwe.

Sprawdź również działanie hamulca. Kółka blokujące się pod obciążeniem nie są tym samym co rozwiązania hamujące nieobciążone krzesło. Przy wysokim stanowisku istotne jest, kiedy mechanizm zatrzymuje ruch i czy dana konfiguracja została przewidziana przez producenta. 

Najczęstsze błędy przy zamawianiu krzeseł do wysokich stanowisk

• Sprawdzanie wysokości całkowitej zamiast wysokości siedziska. Do dopasowania do blatu potrzebny jest zakres regulacji powierzchni, na której siedzi użytkownik.
• Pomijanie miejsca pod stołem. Nawet odpowiednio wysokie krzesło nie pomoże, jeśli szuflada uniemożliwia wsunięcie nóg.
• Zakup wysokiego siedziska bez skutecznego podparcia stóp. Sama obecność obręczy nie oznacza, że będzie ona odpowiednia dla każdego pracownika.
• Wybór taboretu bez uwzględnienia czasu pracy. Krótkie czynności i wielogodzinna praca siedząca wymagają innego podejścia do podparcia ciała.
• Dobór kółek wyłącznie według ceny. Trzeba uwzględnić nawierzchnię, potrzebną mobilność i sposób działania hamulca.

To praktyczne wnioski z zaleceń dotyczących doboru i regulacji siedzisk laboratoryjnych. Przy zakupie większej liczby krzeseł warto najpierw sprawdzić wybrany model na rzeczywistym stanowisku z udziałem jego użytkowników. 

Najpierw pomiar, potem wybór modelu

Dobrze dobrane krzesło powinno umożliwiać pracę bez unoszenia barków, zapewniać podparcie stóp i pozwalać na wygodne zbliżenie się do zadania. Wysokość siedziska, oparcie, podnóżek i podstawa muszą być oceniane łącznie. 

Przejrzyj krzesła laboratoryjne, warsztatowe i taborety, a przed zamówieniem porównaj ich zakres regulacji ze swoimi pomiarami. Zacznij od stanowiska i użytkownika - nie od wyglądu krzesła.